อาการปวดจากไซนัสอักเสบมักรู้สึกปวด ตื้อ หรือมีแรงกดบริเวณหน้าผาก รอบดวงตา ข้างจมูก หรือโหนกแก้ม และบางคนอาจรู้สึกปวดร้าวไปถึงฟันบนได้ ตำแหน่งที่ปวดอาจสัมพันธ์กับบริเวณของโพรงไซนัสที่เกิดการอักเสบ แต่การปวดหน้าผากหรือรอบดวงตาไม่ได้หมายความว่าเป็นไซนัสเสมอไป เพราะไมเกรนและอาการปวดศีรษะชนิดอื่นสามารถปวดในตำแหน่งใกล้เคียงกันได้ หากเป็นไซนัสอักเสบจริง มักไม่ได้มีเพียงอาการปวดหัวอย่างเดียว แต่จะมีอาการทางจมูกร่วมด้วย เช่น คัดจมูก น้ำมูกข้น ได้กลิ่นลดลง หรือมีน้ำมูกไหลลงคอ
ทำไมไซนัสอักเสบถึงทำให้ปวดหัวหรือปวดใบหน้า?
ไซนัสคือโพรงอากาศที่อยู่รอบจมูกและใบหน้า เมื่อเยื่อบุภายในไซนัสอักเสบและบวม การระบายน้ำมูกออกจากไซนัสจะทำได้ยากขึ้น จึงอาจเกิดอาการ
- แน่นหรือตื้อบริเวณใบหน้า
- กดแล้วรู้สึกเจ็บ
- ปวดบริเวณหน้าผาก
- ปวดรอบดวงตา
- ปวดบริเวณโหนกแก้ม
- ปวดศีรษะ
- ปวดบริเวณฟันบน
อ่านเพิ่มเติม: ไซนัสอยู่ตรงไหน? รู้จักโพรงไซนัสและทำไมจึงอักเสบ
ไซนัสปวดหัวตรงไหนบ้าง?
ร่างกายมีโพรงไซนัสหลายตำแหน่ง จึงทำให้อาการปวดหรือแน่นใบหน้าเกิดได้หลายบริเวณ
1. ปวดบริเวณหน้าผาก
- หนักหรือตื้อบริเวณหน้าผาก
- ปวดเหนือคิ้ว
- รู้สึกมีแรงกดบริเวณด้านหน้าของศีรษะ
บริเวณนี้อยู่ใกล้กับ Frontal sinus หรือไซนัสบริเวณหน้าผาก ถ้ามีการอักเสบ อาการจึงอาจรู้สึกเด่นบริเวณหน้าผากหรือเหนือคิ้ว แต่ปวดหน้าผากอย่างเดียวไม่สามารถใช้วินิจฉัยว่าเป็นไซนัสอักเสบได้
2. ปวดบริเวณโหนกแก้ม
เป็นอีกตำแหน่งที่ผู้ป่วยอาจรู้สึกปวดหรือตื้อได้ ลักษณะที่อาจพบ เช่น
- ปวดบริเวณแก้ม
- หนักหรือตื้อบริเวณโหนกแก้ม
- กดบริเวณแก้มแล้วรู้สึกเจ็บ
- อาจปวดร้าวไปบริเวณฟันบน
บริเวณโหนกแก้มมี Maxillary sinus หรือไซนัสบริเวณแก้ม ซึ่งอยู่ใกล้กับรากฟันบนบางซี่
3. ปวดบริเวณข้างจมูกหรือระหว่างดวงตา
บางคนไม่ได้รู้สึกปวดเป็นปวดหัวชัดเจน แต่จะรู้สึก
- ตื้อบริเวณข้างจมูก
- แน่นระหว่างดวงตา
- รู้สึกมีแรงกดบริเวณหัวตา
- ปวดลึก ๆ บริเวณกลางใบหน้า
บริเวณระหว่างดวงตาและข้างจมูกมีโพรงไซนัสขนาดเล็กหลายช่องอยู่ใกล้กัน ดังนั้น เมื่อบริเวณนี้เกิดการอักเสบ อาการอาจรู้สึกเหมือนมีแรงกดอยู่บริเวณ กลางใบหน้าและรอบดวงตา
4. ปวดลึกบริเวณศีรษะ
ไซนัสบางตำแหน่งอยู่ลึกเข้าไปด้านหลังโพรงจมูก จึงอาจทำให้อาการปวดระบุตำแหน่งได้ยากกว่าบริเวณหน้าผากหรือโหนกแก้ม อย่างไรก็ตาม ตำแหน่งปวดเพียงอย่างเดียวไม่สามารถบอกได้อย่างแม่นยำว่าไซนัสช่องใดกำลังอักเสบ
ปวดไซนัสเวลาก้มหน้า ทำไมถึงปวดมากขึ้น?
คนที่มีอาการปวดหรือแรงกดจากไซนัสอักเสบบางรายอาจสังเกตว่า เมื่อก้มตัวไปข้างหน้าแล้วรู้สึกปวดหรือตื้อใบหน้ามากขึ้น เช่น เวลาที่ก้มเก็บของ ก้มผูกเชือกรองเท้า ก้มศีรษะลง หรือโน้มตัวไปด้านหน้า อาการลักษณะนี้สามารถพบร่วมกับไซนัสอักเสบได้
ปวดแบบไหนถึงนึกถึงไซนัสอักเสบมากขึ้น?
ลักษณะที่สนับสนุนไซนัสอักเสบมากขึ้น เช่น
- คัดจมูก
- มีน้ำมูก
- น้ำมูกข้น
- น้ำมูกไหลลงคอ
- ได้กลิ่นลดลง
- ปวดหรือตื้อใบหน้า
- มีอาการตามหลังเป็นหวัด
ไซนัสอักเสบเฉียบพลันมักเกิดตามหลังการติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบนหรือโรคหวัด และอาจมีน้ำมูกข้น คัดจมูก ได้กลิ่นลดลง และปวดใบหน้าร่วมกัน ดังนั้น หากมีเพียงปวดศีรษะโดยไม่มีอาการทางจมูกเลย ควรคิดถึงสาเหตุของอาการปวดศีรษะอื่นร่วมด้วย
ปวดหัวไซนัสกับไมเกรน ต่างกันอย่างไร?
| ลักษณะ | ไซนัสอักเสบ | ไมเกรน |
|---|---|---|
| คัดจมูก | พบได้ | พบได้ในบางคน |
| น้ำมูกข้น | พบได้ | ไม่ใช่ลักษณะเด่น |
| ได้กลิ่นลดลง | พบได้ | ไม่ใช่ลักษณะเด่น |
| ปวด/แน่นใบหน้า | พบได้ | พบได้ |
| คลื่นไส้/อาเจียน | ไม่ใช่อาการเด่น | พบได้ |
| แพ้แสง/แพ้เสียง | ไม่ใช่อาการเด่น | พบได้บ่อย |
| เกิดตามหลังเป็นหวัด | พบได้บ่อย | ไม่จำเป็น |
ปวดหัวแบบไหนไม่ควรคิดว่าเป็น “ไซนัสธรรมดา”
ควรให้ความสำคัญกับอาการที่รุนแรงหรือแตกต่างจากอาการเดิมอย่างชัดเจน โดยเฉพาะ
- ปวดศีรษะรุนแรงมากหรือแย่ลงเรื่อย ๆ
- รอบดวงตาบวมหรือแดง
- ปวดรอบดวงตารุนแรง
- มองเห็นไม่ชัด
- เห็นภาพซ้อน
- หน้าผากบวมผิดปกติ
- สับสนหรือซึมผิดปกติ
- คอแข็ง
อาการเหล่านี้อาจเป็นสัญญาณของการติดเชื้อรุนแรงหรือโรคอื่นที่ต้องได้รับการประเมินอย่างรวดเร็ว ไม่ควรรอดูอาการเอง
อ่านเพิ่มเติม: ไซนัสอักเสบอันตรายไหม? ภาวะแทรกซ้อนที่ควรรู้
สรุป
อาการปวดจากไซนัสอักเสบสามารถเกิดได้บริเวณหน้าผาก รอบดวงตา ข้างจมูก โหนกแก้ม และอาจร้าวถึงฟันบน แต่ตำแหน่งที่ปวดเป็นเพียงเบาะแส ไม่สามารถใช้ยืนยันว่าเป็นไซนัสได้เพียงอย่างเดียว สิ่งสำคัญคือดูอาการทางจมูกร่วมด้วย เช่น คัดจมูก น้ำมูกข้น และได้กลิ่นลดลง เพราะไมเกรนก็สามารถทำให้ปวดบริเวณใบหน้าและมีอาการคัดจมูกคล้ายไซนัสได้ หากปวดศีรษะรุนแรงผิดปกติ มีตาบวม การมองเห็นเปลี่ยน สับสน หรือคอแข็ง ควรรีบได้รับการตรวจ
คำถามที่พบบ่อย
Q: ไซนัสปวดหัวตรงไหน?
A: มักรู้สึกปวด ตื้อ หรือมีแรงกดบริเวณหน้าผาก รอบดวงตา ข้างจมูก หรือโหนกแก้ม และบางรายอาจปวดร้าวไปถึงฟันบนได้ แต่ตำแหน่งปวดเพียงอย่างเดียวใช้ยืนยันว่าเป็นไซนัสไม่ได้
Q: ไซนัสทำให้ปวดหน้าผากได้ไหม?
A: ได้ ไซนัสบริเวณหน้าผากสามารถสัมพันธ์กับอาการปวดหรือตื้อบริเวณหน้าผากและเหนือคิ้ว แต่ไมเกรนและอาการปวดศีรษะชนิดอื่นก็สามารถปวดบริเวณนี้ได้เช่นกัน
Q: ไซนัสทำให้ปวดโหนกแก้มและฟันได้ไหม?
A: ได้ โดยเฉพาะบริเวณไซนัสที่อยู่ใกล้แก้มและฟันบน อย่างไรก็ตาม หากปวดชัดเจนเฉพาะฟันบางซี่ ควรพิจารณาปัญหาจากฟันร่วมด้วย
Q: ปวดหัวไซนัสกับไมเกรนแยกอย่างไร?
A: ไซนัสอักเสบมักมีอาการทางจมูก เช่น คัดจมูก น้ำมูกข้น และได้กลิ่นลดลงร่วมด้วย ส่วนไมเกรนมักมีอาการอย่างคลื่นไส้ แพ้แสง หรือแพ้เสียง แต่มีอาการบางส่วนที่ซ้อนกัน จึงไม่สามารถแยกได้จากตำแหน่งปวดเพียงอย่างเดียว
บทความนี้ได้รับการตรวจสอบด้านเนื้อหาทางวิชาการโดย แพทย์แผนจีน (ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาการแพทย์แผนจีน)
