ริดสีดวงหายเองได้ไหม? กี่วันหาย และเมื่อไรต้องรักษา

ริดสีดวงสามารถมีอาการดีขึ้นเองได้ในบางกรณี โดยเฉพาะผู้ที่มีอาการไม่รุนแรง เช่น คัน ระคายเคือง หรือบวมเล็กน้อย ซึ่งอาจทุเลาลงภายในไม่กี่วันเมื่อปรับพฤติกรรมการขับถ่าย ลดการเบ่ง และดูแลอาการอย่างเหมาะสม อย่างไรก็ตาม การที่อาการดีขึ้นไม่ได้หมายความว่าก้อนริดสีดวงจะหายไปทั้งหมด โดยเฉพาะริดสีดวงที่มีก้อนยื่นออกมามากหรือเป็นซ้ำบ่อย ซึ่งอาจจำเป็นต้องได้รับการรักษาเพิ่มเติม

ริดสีดวงหายเองได้ไหม? ขึ้นอยู่กับอะไรบ้าง

ริดสีดวงทวารเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อและหลอดเลือดบริเวณทวารหนัก โดยมีปัจจัยเกี่ยวข้อง เช่น ท้องผูก การเบ่งถ่ายแรง และการนั่งบนโถส้วมนาน โอกาสที่อาการจะดีขึ้นเองขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ได้แก่

ชนิดของริดสีดวง ริดสีดวงภายในและภายนอกมีลักษณะอาการต่างกัน
ความรุนแรงของอาการ อาการคันหรือบวมเล็กน้อยอาจทุเลาได้ง่ายกว่าก้อนที่ยื่นออกมามาก
พฤติกรรมการขับถ่าย หากยังท้องผูกและเบ่งแรงเป็นประจำ อาการอาจกลับมากำเริบ
ภาวะแทรกซ้อน เช่น ก้อนริดสีดวงภายนอกที่มีลิ่มเลือด หรือมีเลือดออกต่อเนื่อง อาจต้องได้รับการประเมินเพิ่มเติม

อาการริดสีดวงแบบไหนที่อาจดีขึ้นเอง?

ริดสีดวงบางลักษณะอาจมีอาการทุเลาได้เมื่อปรับพฤติกรรมและลดปัจจัยกระตุ้น โดยเฉพาะกรณีต่อไปนี้

1. ริดสีดวงภายในที่มีอาการไม่รุนแรง
ผู้ที่เป็นริดสีดวงภายในระยะเริ่มต้น อาจมีอาการเล็กน้อยหรือไม่มีอาการเลย หากมีอาการระคายเคืองหรือไม่สบายระหว่างขับถ่าย การเพิ่มใยอาหารและลดการเบ่งอาจช่วยให้อาการดีขึ้นได้

2. ริดสีดวงภายนอกที่บวมเล็กน้อย
ริดสีดวงภายนอกที่มีอาการบวมหรือระคายเคืองไม่มาก อาจค่อย ๆ ดีขึ้นเมื่อหลีกเลี่ยงการเสียดสี ดูแลความสะอาด และทำให้อุจจาระนิ่ม แต่บางรายอาจยังคลำพบก้อนหรือมีติ่งผิวหนังหลงเหลืออยู่ แม้อาการปวดหรือบวมจะหายไปแล้ว

3. ริดสีดวงภายนอกที่มีลิ่มเลือด
ภาวะนี้มักทำให้เกิดก้อนแข็งและปวดมากบริเวณปากทวาร อาการปวดอาจรุนแรงในช่วงแรก ก่อนค่อย ๆ ลดลงเมื่อร่างกายดูดซึมลิ่มเลือด บางรายอาจดีขึ้นได้โดยไม่ต้องผ่าตัด แต่หากปวดรุนแรง โดยเฉพาะในช่วงแรกที่เริ่มมีอาการ ควรได้รับการตรวจ เพราะผู้ป่วยบางรายอาจเหมาะกับการรักษาเฉพาะทาง

ริดสีดวงกี่วันหาย?

ไม่มีระยะเวลาที่แน่นอนสำหรับผู้ป่วยทุกคน เพราะขึ้นอยู่กับชนิดของริดสีดวง ความรุนแรง และการดูแลตัวเอง

ลักษณะอาการ	ระยะเวลาที่อาจดีขึ้น
คันหรือระคายเคืองเล็กน้อย	อาจทุเลาภายในไม่กี่วัน
บวมหรือไม่สบายบริเวณทวาร	อาจใช้เวลาหลายวันถึงประมาณ 1 สัปดาห์หรือมากกว่า
ริดสีดวงภายนอกที่มีลิ่มเลือด	อาการปวดอาจลดลงในหลายวัน แต่ก้อนอาจใช้เวลาหลายสัปดาห์กว่าจะยุบ
ก้อนริดสีดวงภายในที่ยื่นออกมา	อาจไม่หายไปเอง แม้อาการรบกวนจะลดลง

ระยะเวลาดังกล่าวเป็นเพียงแนวโน้มทั่วไป ไม่ใช่กำหนดเวลาที่รับประกันว่าโรคจะหาย หากดูแลตัวเองแล้วอาการไม่ดีขึ้นภายในประมาณ 1 สัปดาห์ ควรได้รับการตรวจเพิ่มเติม

ริดสีดวงยุบเองได้ไหม?

ริดสีดวงบางชนิดสามารถมีขนาดเล็กลงได้ ตัวอย่างเช่น ริดสีดวงภายนอกที่บวมจากการระคายเคืองอาจมีขนาดลดลงเมื่ออาการอักเสบและบวมทุเลา ส่วนก้อนริดสีดวงภายนอกที่มีลิ่มเลือดอาจค่อย ๆ เล็กลงเมื่อร่างกายดูดซึมลิ่มเลือด สำหรับริดสีดวงภายในที่มีก้อนยื่นออกมา การยุบตัวของอาการบวมอาจช่วยลดความไม่สบาย แต่ไม่ได้ทำให้เนื้อเยื่อที่หย่อนตัวกลับสู่สภาพเดิมทุกกรณี โดยเฉพาะริดสีดวงภายในระยะ 3–4 ซึ่งมีก้อนยื่นออกมาจนต้องใช้มือดันกลับหรือดันกลับไม่ได้ อาจจำเป็นต้องได้รับการรักษาด้วยหัตถการหรือการผ่าตัดตามข้อบ่งชี้

ถ้าเป็นริดสีดวงแล้วไม่รักษา จะเกิดอะไรขึ้น?

ริดสีดวงที่ไม่มีอาการหรือมีอาการเล็กน้อยอาจไม่จำเป็นต้องใช้ยาหรือทำหัตถการเสมอไป แต่ยังควรดูแลการขับถ่ายและติดตามอาการ อย่างไรก็ตาม หากปล่อยให้อาการรบกวนดำเนินต่อไปโดยไม่ประเมินหรือแก้ไขปัจจัยกระตุ้น อาจเกิดปัญหาได้ เช่น

เลือดออกซ้ำ บางรายอาจมีเลือดออกเรื้อรังจนเกิดภาวะโลหิตจาง แต่ต้องตรวจหาสาเหตุอื่นร่วมด้วย
ก้อนยื่นออกมามากขึ้น ริดสีดวงภายในบางรายอาจมีอาการก้อนยื่นรบกวนมากขึ้นเมื่อเวลาผ่านไป
ปวดหรือบวมเฉียบพลัน โดยเฉพาะเมื่อเกิดลิ่มเลือดในริดสีดวงภายนอก
อาการรบกวนชีวิตประจำวัน เช่น คัน ระคายเคือง หรือไม่สบายขณะนั่งและขับถ่าย

ทำอย่างไรให้อาการริดสีดวงดีขึ้น?

การดูแลตัวเองสามารถช่วยลดอาการรบกวนและลดปัจจัยที่ทำให้อาการกำเริบได้ โดยเฉพาะในผู้ที่มีอาการไม่รุนแรง

เพิ่มใยอาหาร เลือกรับประทานผัก ผลไม้ ถั่ว และธัญพืชไม่ขัดสี เพื่อช่วยให้อุจจาระนิ่มและขับถ่ายสะดวกขึ้น ควรเพิ่มปริมาณอย่างค่อยเป็นค่อยไปเพื่อลดอาการท้องอืด
ดื่มน้ำให้เพียงพอ การได้รับน้ำอย่างเหมาะสมช่วยสนับสนุนการทำงานของใยอาหารและการขับถ่าย แต่ผู้ที่มีโรคประจำตัวซึ่งต้องจำกัดน้ำควรปฏิบัติตามคำแนะนำของบุคลากรทางการแพทย์
ลดการเบ่งถ่ายและไม่นั่งบนโถส้วมนาน เมื่อรู้สึกอยากถ่ายควรเข้าห้องน้ำตามความเหมาะสม ไม่ฝืนเบ่งแรงหรือใช้เวลานั่งบนโถส้วนนานโดยไม่จำเป็น
แช่ก้นในน้ำอุ่น การแช่ก้นในน้ำอุ่นประมาณ 10–15 นาทีอาจช่วยบรรเทาอาการปวดหรือไม่สบายบริเวณทวารได้ ควรใช้น้ำอุ่นที่ไม่ร้อนจัด
ใช้ยาบรรเทาอาการเมื่อจำเป็น ยาทาหรือยาเหน็บบางชนิดอาจช่วยลดอาการคัน ปวด หรือระคายเคืองได้ในระยะสั้น แต่ไม่ควรใช้ยาโดยไม่ทราบข้อบ่งใช้ และไม่ควรคาดหวังว่ายาจะทำให้ก้อนริดสีดวงทุกชนิดหายไป หากอาการไม่ดีขึ้น ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินว่าจำเป็นต้องใช้วิธีรักษาอื่นหรือไม่

ริดสีดวงแบบไหนไม่ควรรอให้หายเอง?

แม้ริดสีดวงบางกรณีจะมีอาการดีขึ้นได้ แต่มีอาการบางอย่างที่ควรได้รับการตรวจโดยไม่ควรรอดูอาการนาน ได้แก่

มีเลือดออกทางทวารหนัก โดยเฉพาะเมื่อยังไม่เคยตรวจหาสาเหตุ
เลือดออกซ้ำหลายครั้ง หรือมีอาการอ่อนเพลียร่วมด้วย
มีก้อนยื่นออกมามากหรือดันกลับไม่ได้
ปวดรุนแรงหรือมีก้อนแข็งเจ็บเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว
มีไข้ หนอง หรือบวมแดงมากผิดปกติ
ดูแลตัวเองแล้วอาการไม่ดีขึ้นภายในประมาณ 1 สัปดาห์
มีน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุหรือพฤติกรรมการขับถ่ายเปลี่ยนไป
หากมีเลือดออกมากไม่หยุด หน้ามืด หรือเป็นลม ควรไปห้องฉุกเฉินทันที

ริดสีดวงหายแล้วจะกลับมาเป็นซ้ำได้ไหม?

ริดสีดวงสามารถกลับมาเป็นซ้ำได้ แม้เคยมีอาการดีขึ้นหรือได้รับการรักษาแล้ว โดยเฉพาะหากยังมีปัจจัยกระตุ้น เช่น ท้องผูกเรื้อรัง การเบ่งถ่ายแรง หรือการนั่งบนโถส้วนนานเป็นประจำ การดูแลพฤติกรรมการขับถ่ายอย่างต่อเนื่องจึงมีความสำคัญ ไม่ใช่เฉพาะช่วงที่มีอาการเท่านั้น

สรุป

ริดสีดวงสามารถมีอาการดีขึ้นเองได้ในบางกรณี โดยเฉพาะผู้ที่มีอาการคัน บวม หรือระคายเคืองไม่รุนแรง ซึ่งอาจทุเลาภายในไม่กี่วันเมื่อปรับพฤติกรรมการขับถ่าย อย่างไรก็ตาม การที่อาการดีขึ้นไม่ได้หมายความว่าก้อนริดสีดวงจะหายไปทั้งหมด โดยเฉพาะผู้ที่มีก้อนยื่นมากหรือมีอาการเป็นซ้ำบ่อย หากมีเลือดออกทางทวารหนัก ปวดรุนแรง หรือดูแลตัวเองแล้วไม่ดีขึ้น ควรได้รับการตรวจเพื่อประเมินสาเหตุและเลือกแนวทางรักษาที่เหมาะสม

คำถามที่พบบ่อย

Q: ริดสีดวงระยะ 1 หายเองได้ไหม?
A: ริดสีดวงภายในระยะ 1 ที่มีอาการเล็กน้อยอาจดีขึ้นได้เมื่อปรับพฤติกรรมการขับถ่าย แต่ไม่ได้หมายความว่าเนื้อเยื่อริดสีดวงจะหายไปทั้งหมด หากมีเลือดออกควรได้รับการตรวจหาสาเหตุ

Q: ริดสีดวงระยะ 2 หายเองได้ไหม?
A: อาการอาจดีขึ้นได้ แต่ก้อนที่ยื่นออกมาขณะขับถ่ายอาจยังคงอยู่ หากมีอาการต่อเนื่องหรือรบกวนชีวิตประจำวัน อาจต้องพิจารณาการรักษาเพิ่มเติม

Q: ริดสีดวงภายนอกหายเองได้ไหม?
A: บางกรณีอาการบวมและปวดอาจทุเลาเองได้ โดยเฉพาะเมื่อไม่มีภาวะแทรกซ้อน แต่บางรายอาจยังมีติ่งผิวหนังหรือก้อนหลงเหลืออยู่

Q: ริดสีดวงหายเองได้โดยไม่ต้องใช้ยาไหม?
A: ได้ในผู้ที่มีอาการไม่รุนแรงบางราย โดยเน้นการเพิ่มใยอาหาร ลดการเบ่ง และดูแลการขับถ่ายให้เป็นปกติ แต่หากมีอาการผิดปกติหรือไม่ดีขึ้น ควรได้รับการประเมินเพิ่มเติม

บทความนี้ได้รับการตรวจสอบด้านเนื้อหาทางวิชาการโดย แพทย์แผนจีน (ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาการแพทย์แผนจีน)