หลายคนมีอาการปวดหลังแล้วคิดว่าเป็นเพียงออฟฟิศซินโดรมหรือกล้ามเนื้ออักเสบ จึงซื้อยามารับประทานเองหรือปล่อยให้อาการหายไปเอง แต่หากอาการปวดนั้นเกิดร่วมกับปวดร้าวลงขา ชา หรือกล้ามเนื้ออ่อนแรง อาจเป็นสัญญาณของภาวะกระดูกทับเส้นประสาท ซึ่งควรได้รับการตรวจวินิจฉัยตั้งแต่ระยะแรก เพราะหากปล่อยไว้นาน เส้นประสาทอาจเสียหายถาวรได้
อ่านเพิ่มเติม: กระดูกทับเส้นคืออะไร? อาการ สาเหตุ และการรักษา
กระดูกทับเส้นทำไมจึงทำให้เกิดอาการ?
กระดูกทับเส้นเกิดจากการที่รากประสาทถูกกดทับ โดยหมอนรองกระดูกที่เคลื่อนออกมา กระดูกงอก หรือโพรงกระดูกสันหลังตีบ ทำให้เกิดการอักเสบและรบกวนการส่งสัญญาณประสาท เนื่องจากเส้นประสาทแต่ละเส้นควบคุมความรู้สึกและการทำงานของกล้ามเนื้อในตำแหน่งต่าง ๆ ของร่างกาย เมื่อเกิดการกดทับ จึงทำให้มีอาการแตกต่างกันไปตามตำแหน่งของเส้นประสาทที่ได้รับผลกระทบ
อาการระยะแรกของกระดูกทับเส้น
- ปวดหลังส่วนล่างเป็น ๆ หาย ๆ
- ปวดหลังหลังจากนั่งหรือยืนนาน
- ปวดมากขึ้นเมื่อก้ม ยกของ ไอ หรือจาม
- อาการดีขึ้นเมื่อเปลี่ยนอิริยาบถหรือพัก
ผู้ป่วยจำนวนมากมักเริ่มจากอาการเพียงเล็กน้อย ในระยะนี้ หลายคนมักเข้าใจผิดว่าเป็นอาการปวดกล้ามเนื้อธรรมดา
อาการที่พบได้บ่อยเมื่อเส้นประสาทถูกกดทับ
1. ปวดหลังร้าวลงขา
- ปวดแปลบ
- ปวดเหมือนไฟฟ้าช็อต
- ปวดแสบปวดร้อน
- ปวดตื้อ ๆ ตลอดแนวขา
2. ชา หรือรู้สึกเหมือนเข็มทิ่ม
- ชาต้นขา
- ชาน่อง
- ชาปลายเท้า
- รู้สึกเหมือนมีมดไต่
- รู้สึกเหมือนเข็มทิ่ม
3. กล้ามเนื้ออ่อนแรง
- เดินสะดุดง่าย
- ขาไม่มีแรง
- ยืนเขย่งปลายเท้าไม่ได้
- ยกปลายเท้าไม่ได้
- ขึ้นบันไดลำบาก
อาการของกระดูกทับเส้นแตกต่างกันตามตำแหน่งที่กดทับ
| ตำแหน่ง | อาการที่พบ |
|---|---|
| L4 | ปวดหน้าต้นขา เข่าอ่อนแรง |
| L5 | ชาหลังเท้า ยกปลายเท้าลำบาก |
| S1 | ปวดน่อง ชาปลายเท้า ยืนเขย่งปลายเท้าไม่ได้ |
อาการแบบไหนควรรีบพบแพทย์?
- กล้ามเนื้อขาอ่อนแรงมากขึ้น
- เดินแทบไม่ได้
- กลั้นปัสสาวะไม่ได้
- กลั้นอุจจาระไม่ได้
- ชาบริเวณรอบอวัยวะเพศหรือก้น (Saddle anesthesia)
- ปวดรุนแรงจนยาแก้ปวดเอาไม่อยู่
อาการเหล่านี้อาจบ่งชี้ถึง Cauda Equina Syndrome ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉินทางศัลยกรรมกระดูกและข้อ
สรุป
อาการของกระดูกทับเส้นไม่ได้มีเพียงอาการปวดหลัง แต่ยังอาจมีอาการปวดร้าวลงขา ชา และกล้ามเนื้ออ่อนแรงร่วมด้วย ซึ่งเป็นผลจากการกดทับของเส้นประสาท หากได้รับการวินิจฉัยและรักษาตั้งแต่ระยะเริ่มต้น มักสามารถควบคุมอาการได้โดยไม่ต้องผ่าตัด ดังนั้น หากมีอาการที่สงสัยว่าเป็นกระดูกทับเส้น ไม่ควรปล่อยไว้จนเกิดความเสียหายของเส้นประสาทในระยะยาว
คำถามที่พบบ่อย
บทความนี้ได้รับการตรวจสอบด้านเนื้อหาทางวิชาการโดย แพทย์แผนจีน (ผู้ประกอบโรคศิลปะ สาขาการแพทย์แผนจีน)
